# Gniazda i szczeliny pod okucia inżynierskie

Projektowanie drewnianych konstrukcji inżynierskich wymaga zastosowanie niestandardowych okuć inżynierskich wykonanych ze stali. Projektowane są indywidualnie pod określony projekt a nawet pod określony węzeł konstrukcji. Powszechnie stosowane są rozwiązania z blachami węzłowymi zapuszczanymi w elementy konstrukcji drewnianej.\
Optymalnym narzędziem do tworzenia różnego rodzaju nietypowych gniazd oraz szczelin jest obróbka dostępna w module [D-CAM](https://www.dietrichs.com/pl/zastosowania-produkty/produkty/d-cam.html) 3-8-4 gniazdo. Wymaga ona jednak prawidłowego jej zastosowania, jeśli planowana jest obróbka maszynowa. Wybór nieprawidłowej opcji w trakcie definicji funkcji może skutkować prawidłową prezentacją graficzną lecz problemami na etapie produkcji maszynowej

### Obróbka gniazdo

Obróbka gniazdo dostępna jest w module D-CAM po wywołaniu komendy 3 narzędzia – 8 nakładki – 4 gniazdo. Okno gniazdo umożliwia definicję parametrów obróbki w zakresie geometrii oraz tolerancji w postaci szczelin.

![Funkcja gniazdo](https://3407883257-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2FYMzEDBs19APCTuiyQZE1%2Fuploads%2Fgit-blob-30ddf62070ab7286f097bf5cd5cff75620a51d02%2Fgniazdo_funkcja.png?alt=media)

Kolejnym krok realizowany jest już w oknie graficznym na elementach konstrukcji. Użytkownik wskazuję krawędź podstawy gniazda, element który ma otrzymać gniazdo i podstawę samego\
gniazda

### **Narzędzia do obróbki maszynowej**

Ze względu na kształt oraz podejście narzędziem do realizowanej obróbki dostępne są dwa typy narzędzi: frez palcowy oraz dłutownica na [centrach ciesielskich](https://docs.dietrichs.com/dietrichs-intelligent-documentation/docs-pol/projekt-3d-cad_cam/konstruktionsprogramm_projekt-3d-cad_cam/maschinenuebergabe_maszyny/centrum-ciesielskie). Frez palcowy wykorzystywany jest przy większych lecz płytkich wybraniach. Standardowe średnice frezów palcowych to 20 mm i 40 mm oraz długości nie przekraczające 200 mm. Zupełnie inne parametry posiada dłutownica, świetnie nadaje się do wąskich i głębokich szczelin. Standardowa szerokość stosowanych łańcuchów to 6 – 8 mm, długość określa prowadnica i jest sprawą indywidualną.

![Frez palcowy](https://3407883257-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2FYMzEDBs19APCTuiyQZE1%2Fuploads%2Fgit-blob-6f07420b0278bed7aeac4eff9eb20997926ed794%2FFingerfr%C3%A4ser.png?alt=media) ![Dłutownica do szczelin](https://3407883257-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2FYMzEDBs19APCTuiyQZE1%2Fuploads%2Fgit-blob-d90bc79d80b105c983f940895f65100a303dd362%2FSchlitzger%C3%A4t.png?alt=media)

### Szczelina na blachy węzłowe

Wąskie i głębokie szczeliny na blachy węzłowe zwykle wykonywane są maszynowo. Agregat dłutownicy zwykle montowany jest z boku stołu roboczego, czyli prostopadle do obrabianego elementu. Obróbka jest realizowana z boku elementu, dlatego prawidłowo zdefiniowana obróbka posiada płaszczyznę postawy gniazda z boku. Dokładnie tak jak będzie pracowało narzędzie.

![Prawidłowa strona postawy szczeliny](https://3407883257-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2FYMzEDBs19APCTuiyQZE1%2Fuploads%2Fgit-blob-a6c0a98725ab030a643ead47fd8375cac7da735e%2FBezugsseite-korrekt.png?alt=media) ![Prawidłowa definicja szczeliny](https://3407883257-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2FYMzEDBs19APCTuiyQZE1%2Fuploads%2Fgit-blob-8f8e341621e66c17704f358fa583f52331cc1881%2FSchlitz-korrekt.png?alt=media)

![Nieprawidłowa strona postawy szczeliny](https://3407883257-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2FYMzEDBs19APCTuiyQZE1%2Fuploads%2Fgit-blob-6bf8897af359b107fdbe86dad49a6463d06530a8%2FBezugsseite-falsch.png?alt=media)

Bywają czasami sytuacji, kiedy elementy blach węzłowych nie posiadają płaszczyzn równoległych do bocznych stron elementu, w którym ma powstać szczelina.

![Brak prawidłowych stron postawy gniazda](https://3407883257-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2FYMzEDBs19APCTuiyQZE1%2Fuploads%2Fgit-blob-505f1eb583202cc8e41f97e41884518297d74f13%2FFirst-falsch-1.png?alt=media) ![Brak prawidłowych stron postawy gniazda](https://3407883257-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2FYMzEDBs19APCTuiyQZE1%2Fuploads%2Fgit-blob-5f0ad493f301e62a0b584912a1f01dc81caf3af9%2FKeine-Kante-verf%C3%BCgbar.png?alt=media)

W takiej sytuacji konieczne jest wstawienie elementów pomocniczych, które będą posiadały płaszczyzny spełniające warunki. Gniazdo zostanie wykonane w oparciu o krawędzie oraz płaszczyzny elementu pomocniczego. Po wykonaniu zadania element pomocniczy można usunąć.

<figure><img src="https://3407883257-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2FYMzEDBs19APCTuiyQZE1%2Fuploads%2Fgit-blob-578fd667b96b8093b94e851b11bec2597d010376%2FHilfsbauteil.png?alt=media" alt="" width="375"><figcaption></figcaption></figure>

<figure><img src="https://3407883257-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2FYMzEDBs19APCTuiyQZE1%2Fuploads%2Fgit-blob-60f564df7e81e48f7b3ac8f8ce928ff3912f794a%2FFirst-korrekt.png?alt=media" alt="" width="375"><figcaption></figcaption></figure>

### Gniazdo

Realizacja nawet prostych lub ukośnych gniazd musi być skorelowana z możliwościami technicznymi maszyny. Należy pamiętać o maksymalnej głębokości obrabianych gniazd ze względu na ograniczenia narzędziowe – długość robocza frezu palcowego. Innym istotnym kryterium jest ewentualna kolizja uchwytu narzędzia z obrabianym materiałem.

![Prawidłowa strona postawy gniazda](https://3407883257-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2FYMzEDBs19APCTuiyQZE1%2Fuploads%2Fgit-blob-fbfacf34c5273191ba4d6afd433bfbea306b8e05%2FBezugsseite-Ausnehmung-korrekt.png?alt=media) ![Prawidłowa definicja gniazda](https://3407883257-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2FYMzEDBs19APCTuiyQZE1%2Fuploads%2Fgit-blob-9b550c020f90c5962a07d9b30f0a295e7d447081%2FAusnehmung-korrekt.png?alt=media)

![Nieprawidłowa strona postawy gniazda](https://3407883257-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2FYMzEDBs19APCTuiyQZE1%2Fuploads%2Fgit-blob-f426733c48becdce598c4d390d46ee5c33eb0c35%2FAusnehmung-falsch-2.png?alt=media)

### Parametry obróbki gniazdo

![Funkcja gniazdo](https://3407883257-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2FYMzEDBs19APCTuiyQZE1%2Fuploads%2Fgit-blob-30ddf62070ab7286f097bf5cd5cff75620a51d02%2Fgniazdo_funkcja.png?alt=media)

**podstawa gniazda – płaska :** opcja związana jest ze starszymi typami maszyn ciesielskich typu Hundegger P8/P10. Maszyny te wyposażone były w dwa typy agregatów nieumożliwiających wykonywanie gniazd. Wybór opcji „tak” skutkował wykonaniem płaskiego dna gniazda frezem palcowym. Z kolei wybór opcji „nie” powodował realizację gniazda dłutownicą łańcuchową. W takim przypadku podstawa gniazda była nierówna od czoła dłutownicy łańcuchowej.

**narożniki gniazda – promień:** opcja umożliwia kontrolę sposobu wykonania narożników gniazda. Standardowe ustawienia, czyli wartość 0,0 skutkuje zaokrągleniami narożników gniazda o promieniu równym promieniowi frezu palcowego. Aby przegłębić narożniki wystarczy wprowadzić ujemną wartość promienia frezu palcowego (na przykład -0,020 m).

**szczeliny:** zwiększają gabaryty gniazda umożliwiając wprowadzanie luzów montażowych.

### **D-MAS ustawienia postprocesora**

Przed przystąpieniem do generowania plików maszynowych należy sprawdzić parametry graniczne obróbek w [postprocesorze](https://docs.dietrichs.com/dietrichs-intelligent-documentation/docs-pol/projekt-3d-cad_cam/konstruktionsprogramm_projekt-3d-cad_cam/maschinenuebergabe_maszyny/maschinenuebergabe-varianten-und-aggregate-einstellen). Od tych wartości może zależeć dobór agregatów do obróbki.

![Ustawienia postprocesora - obróbka szczelina](https://3407883257-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2FYMzEDBs19APCTuiyQZE1%2Fuploads%2Fgit-blob-21e9c8aaac9b26f22745c1cee89e8a917a1d0e7c%2Fgniazdo_post.png?alt=media)
